Nghệ nhân say mê với nghề mây tre đan
Bị mắc chứng bệnh lạ dẫn đến tập tễnh, nhưng nghệ nhân Nguyễn Văn Trung luôn khát khao được sống có ích. Bằng nghị lực phi thường, ông đã vươn lên trở thành người đi đầu trong lĩnh vực mây tre đan của cả nước.
Sinh năm 1953 tại vùng đất Phú Vinh (Chương Mỹ, Hà Nội), nơi có nghề truyền thống mây tre đan nổi tiếng trong và ngoài nước, ngay từ bé ông Nguyễn Văn Trung đã được theo gia đình cho học nghề với mong ước nối nghiệp cha ông. Nhưng đến năm 15 tuổi, căn bệnh co cơ ập đến, toàn thân bị co rút, suốt 3 năm trời ông phải nằm trên giường bệnh.
“Lúc đó gia đình tôi thất vọng lắm. Chạy chữa mãi tốn kém lại không có kết quả, bố mẹ đưa tôi về nhà chăm sóc trong tuyệt vọng. Nhưng trời còn thương tôi, trong quá trình điều trị ở nhà, bệnh có dấu hiệu tiến triển", ông Trung nhớ lại. Khoảng 3 tháng sau đó ông bắt đầu cử động được, nhưng chân phải đã ngắn hơn chân trái 15 cm.
“Chân tàn phế thì còn có tay. Có đôi tay ta làm nên tất cả”, ông tâm niệm và ngày đêm cặm cụi với nghề mây tre đan, sáng tạo ra nhiều mẫu mã mới. Đến năm 1980, ông đoạt giải “Tuổi trẻ sáng tạo” tại Liên Xô và được nhận vào học tại ĐH Mỹ thuật công nghiệp Hà Nội. Hằng ngày, với chiếc xe đạp cà tàng, ông đạp đến trường học thêm.
Sau đó ông Trung sang Cuba nghiên cứu xử lý thực vật để làm nguyên liệu sản xuất. Ông kể: "Nước bạn mây tre đan rất hiếm. Sang đây, tôi đã nghiên cứu ra rất nhiều loại thực vật để làm đồ thủ công mỹ nghệ. Đặc biệt tôi đã tìm ra và chế tạo thành công cây bèo tây để làm nguyên liệu. Đến bây giờ nó đang mang lại hiệu quả kinh tế rất lớn”.
 |
Ông Trung luôn mong muốn đưa những mặt hàng mây tre đan đến nhiều quốc gia. Ảnh: Nguyễn Anh.
|
Trước khi về nước, ông kịp đan bức chân dung vị lãnh tụ Fidel Castro để tặng nhân dân Cuba. Hiện tại, bức chân dung này được trưng bày tại Văn phòng Chính phủ Cuba. Về nước, sau một thời gian làm Phó hiệu trưởng trường Mỹ nghệ Hà Đông, ông về quê mở công ty TNHH Mỹ nghệ Hoa Sơn.
Ông chia sẻ, khi các nước Đông Âu sụp đổ, công ty của ông gặp rất nhiều khó khăn về tài chính, bạn hàng, thị trường… Nhiều lúc tưởng như ông phải bỏ nghề. Năm 2005, ông dồn hết vốn liếng vào một chuyến hàng sang Đức bán.
“Những ngày đầu tiên bên đất khách quê người, không tìm được đối tác, tôi đã phải đánh cả xe đi bán rong. Nhưng chính điều này đã làm cho hàng của tôi đến gần với bạn bè Đức. Nhiều người sau khi xem xong đã đặt hàng. Từ đó, hàng của tôi được biết đến nhiều hơn. Đến nay, có hơn 10 nước trên thế giới đặt hàng của công ty tôi”, ông Trung tự hào kể.
Khi công việc làm ăn thuận buồm xuôi gió, ông lại trăn trở làm sao nghề mây tre đan của quê hương không bị mai một. Và năm 2007, Trung tâm dạy nghề tư thục mây tre đan Phú Vinh ra đời. Ông tập hợp những người có tay nghề ở quê đi khắp đất nước giảng dạy. Ở đâu cần học nghề, không kể đường sá xa xôi, ông đều tìm đến nơi dạy. Mỗi năm, trung tâm của ông đào tạo 400-500 học viên ra trường lành nghề.
Ngoài công việc kinh doanh, dạy nghề, nghệ nhân Nguyễn Văn Trung vẫn không quên việc sáng tác. Ông đã hoàn thành gần 400 bức tranh mây tre đan, trong đó có những bức rất nổi tiếng như chân dung các vị lãnh tụ.
Mặc dù tuổi đã cao nhưng ông dường như không có khái niệm nghỉ ngơi. “Trong thời gian tới, tôi sẽ thành lập một công ty với tầm cỡ xuyên quốc gia. Lúc đó, thương hiệu mây tre đan của Việt Nam sẽ xuất hiện trên khắp thế giới”, ông Trung tâm sự.
